De Amelander Avond in Amsterdam (1)

Een groepje Amelanders loopt door donker Amsterdam, van gebouw Frascati via de Oudezijds Achterburgwal richting Centraal Station. Het zijn twee mannen, twee vrouwen en een kind. Ondanks het tijdstip, ver na middernacht, is het druk op straat. Op het kind maakt de nachtelijke tocht een onuitwisbare indruk. Niet alleen de prachtige vrouwen achter mooie verlichte etalages, maar ook de ontmoeting met de Stille Omgang, een processie van honderden mannen in grijze jassen met grijze hoeden, die zwijgend hun bedevaartstocht door nachtelijk Amsterdam maken.

De Amelander Avond in Amsterdam in gebouw Frascati in 1959. Vlnr: Frans Kienstra, Martha Visser, D.J.J. Visscher, L. Nagtegaal, A.J. Langelaar, Grietje Nagtegaal-de Boer, Follie Visser, Bartle Hoekstra, Jur de Vries, Liesbeth de Vries-Visser, Tin Ridder, Tine Ruygh-IJnsen en Jan de Jong.

 

Het was midden jaren vijftig van de vorige eeuw toen ik samen met mijn ouders en ons gastgezin terugliep van de Amelander Avond in gebouw Frascati naar ons logeeradres in Amsterdam Noord. Eenmaal per jaar organiseerde toneelvereniging Nut en Genoegen uit Hollum de Amelander Avond in Amsterdam. Na de oorlog bloeide het verenigingsleven op het eiland weer op en in 1946 besloot een enthousiaste groep toneelspelers met Bartle Hoekstra als voorzitter, hun kunsten buiten het eiland te vertonen.  Het werd Amsterdam, er woonden immers veel oud-Amelanders. Het organisatietalent en het grote netwerk van mijn vader Bartle Hoekstra zorgde voor een aantal belangrijke gasten op de eerste rij: burgemeester Walda van Ameland, burgemeester d’Ailly van Amsterdam, commissaris Voordewind (van de spannende boeken) en Keimpe Sikkema, redacteur van de Leeuwarder Courant. De laatste zorgde voor een geweldige publiciteit.

 

De Amelander toneelspelers reden met een bus van de firma Slager uit Hallum naar de hoofdstad. Als niet alle plaatsen in de bus bezet waren door de toneelspelers en hun aanhang, konden andere belangstellenden tegen een geringe vergoeding meerijden. Ze werden opgewacht door veel gastvrije oud-Amelanders, vaak familieleden, die hen een prettig logeeradres boden. Het gezellige weekend begon al op de boot, daarna de busreis met een tussenstop bij hotel Zomerdijk in Den Oever, dan richting Amsterdam, waar op de Meeuwenlaan de eerste begroeting plaatsvond.

 

Zonder anderen tekort te doen waren Aaf Brouwer-de Boer, Jan de Jong, Folkert Visser en Jur de Vries de sterspelers van het eerste uur. En daar kwamen ze voor naar Frascati, de Amelanders van overzee. Het toneelstuk ‘Onder één dak ‘ was op de eerste Amelander Avond in 1946 een daverend succes, met waardering van de schrijver Johan Fabricius, omdat het met veel overtuigingskracht in het Amelands werd gespeeld. Om nog een paar successtukken te noemen: ‘Het hing in de lucht’ - ‘De beste jaren van ons leven‘ - en het muziekstuk ‘Jongens van de koopvaardij‘ met accordeonist Minne Kanger. De Amelander sûkermantkes, blatjes en kaaksen vonden gretig aftrek tijdens de gezellige tombola, de avond werd afgesloten met ‘bal na’, in de beginjaren met muzikale omlijsting van het duo Leemburg, bekend van hun optredens in ‘de Welvaart’ in Hollum.

 

Ieder jaar weer werd Frascati een stukje Ameland, waar de Wiebenga’s, Neij’s, Vissers en al die andere bekende Amelander families een stukje van hun jeugd terugvonden. De vijftigste Amelander Avond in Amsterdam werd ook de laatste. Niet meer in gebouw Frascati maar op een andere locatie en met andere enthousiaste mensen. De veranderende tijd met meer mogelijkheden tot reizen en communicatie betekende uiteindelijk het einde van de Amelander Avonden in Amsterdam.

 

© Lia Hoekstra   

OPROEP:

Voor een vervolg op dit artikel zijn we opzoek naar foto's en verhalen verzamelen. Heeft u nog verhalen en foto's van de Amelander Avond? Stuur dit dan naar info@amelanerhistorie.nl

         

 

Interessant? Met 1 klik blijft u op de hoogte van de rijke Amelander historie: 

VRIENDEN WORDEN

Word vriend van Amelander Historie! U ontvangt iedere maand onze historiekrant en krijgt een gratis e-book cadeau! 
 
 

Free Tours op Ameland - Ontdek het eiland met een rondleiding door Hollum en NesStichting Amelander Musea organiseert Free Tours in Hollum en Nes. Deze openbare rondleidingen zijn de leukste introductie tot de cultuurhistorie van Ameland.

Op pad met een echte Ameland kenner, die de deelnemers trakteert op boeiende verhalen en bijzondere weetjes over Ameland tijdens een bijzondere wandeling door het dorp Hollum of het dorp Nes.

Het betreft een Free Tour waarbij de deelnemers achteraf zelf bepalen wat ze er voor over hebben en betalen dit aan de gids.

Wanneer: De maand juli.

Elke dinsdag om 13.00 en 15.00 uur in Hollum en elke woensdag om 13.00 en 15.00 uur in Nes.
In Hollum is de start bij Museum Sorgdrager en in Nes bij de Clemenskerk. 

Vrienden worden van stichting 'De Ouwe Pôlle'

Steun onze stichting 'De Ouwe Pôlle' als vriend. Vanaf 18,50 euro ontvangt u 3 x per jaar het blad 'De Pôllepraat' en steunt u onze activiteiten en musea! Met uw bijdrage maken we ons sterk voor de Amelander cultuurhistorie en erfgoed!

Meer van de Ouwe Pôlle:

NIEUW: Een extra dikke Pôllepraat over de bevrijding van Ameland in 1945!

In Nederland vieren we op 5 mei Bevrijdingsdag. Dit jaar is het 75 jaar geleden dat Nederland werd bevrijd. Wist u dat de Pôllepraat over de bevrijding van AmelandWaddeneilanden veel later zijn bevrijd? Ameland pas op 3 juni 1945. De Pôllepraat van juni 2020 is een themanummer over de bevrijding van Ameland. Waarom duurde de bevrijding zolang? En hoe verliep die op het eiland? En hoe kijken de oudere Amelanders hierop terug? In dit extra dikke nummer worden die vragen beantwoord aan de hand van bijzondere verhalen:

  • Het zeemansleven van Harmen Wijnberg
  • De belevenissen van verzetsstrijder dominee Jansen uit Ballum
  • Een kroniek van de bevrijding (volg de bevrijding van Ameland van dag tot dag)
  • Interviews met Amelanders over de oorlog en de bevrijding
  • Tientallen unieke foto’s van de oorlog en bevrijding op Ameland

En meer artikelen over Ameland, museumnieuws en activiteiten van stichting ‘De Ouwe Pôlle’.

De Pôllepraat is het donateursblad van de cultuurhistorische 'De Ouwe Pôlle'. Deze stichting bestaat sinds 1957 en heeft drie musea op Ameland: Museum Sorgdrager, Museum Swartwoude en het Bunkermuseum. Donateurs ontvangen drie keer per jaar de Pôllepraat met prachtige verhalen over het eiland en de bewoners. De Pôllepraat is voor 5 euro verkrijgbaar bij boekhandel Van den Brink in Nes, De Hoge Stoep in Hollum en bij de musea Sorgdrager en Swartwoude. 

<<< Vanaf 12,50 ontvangt u drie keer per jaar de Pôllepraat en steunt u onze stichting. Meld u nu aan! >>>