Winterprogramma 2021-2022 van stichting ‘De Ouwe Pôlle Ameland’
Iedere winter organiseert stichting ‘De Ouwe Pôlle’ een serie interessante lezingen over de Amelander cultuurhistorie. Dit jaar zijn alle lezingen onder voorbehoud vanwege corona. De locaties waar de lezingen plaatsvinden, wordt een week voor de lezing via de media bekend gemaakt en via de website Amelanderhistorie.nl. In de winter van 2021/2022 vinden de volgende lezingen plaats:
Op zoek naar Amelander archiefschatten aan de wal: verhalen van
onafhankelijkheid en verbondenheid
Archieven stoffig en saai? Zeker niet! In archieven worden unieke historische documenten bewaard die spannende, verdrietige of vrolijke verhalen vertellen. Historicus en archivaris Vincent Robijn speurt samen met zijn echtgenote Marieke, ook historicus, naar Amelander archiefschatten aan de wal. Door heel het land zijn bijzondere documenten over Ameland te vinden. Deze avond vertellen Vincent en Marieke over hun vondsten van afgelopen jaren: verhalen over Ameland als onafhankelijk eiland, verbonden met de Nederlandse en Europese geschiedenis.
Datum: vrijdag 19 november 2021
Locatie: wordt nog bekend gemaakt
Aanvang: 20.00 uur.
Waddenwolf: het verhaal van de man die de dam naar Ameland aanlegde![Scheltema op de Dam van Ameland](https://79b4c46a70.clvaw-cdnwnd.com/754f5a81b14eed080663be95e8625862/200000019-1531617247/Teding van Berkhout op de dam.jpg)
In 2020 verscheen het boek ‘Waddenwolf’ van Corine Nijenhuis. Dit boek gaat over jonkheer Pieter Jan Willem Teding van Berkhout die met zijn plan voorgoed de toekomst van Nederland zal veranderen. Door de bouw van een dam tussen Ameland en het Friese vasteland zal de Waddenzee transformeren tot Waddenpolder. Maar alles loopt anders. Op het geïsoleerde eiland wordt de bleke aristocraat een werker met slib onder de nagels die vecht tegen de Staat en de waterwolf. Intussen morren de gelovigen omdat de dam de duivel op het eiland brengt. Als de huishoudster van de pastoor een Mariaverschijning beleeft, rijst de vraag of haar noodlottige voorspelling zal uitkomen.
Naar aanleiding van het boek ‘Waddenwolf’ zal Corine Nijenhuis een lezing houden over de dam naar Ameland en neemt ze ons mee terug in de tijd door het leven van Teding van Berkhout te volgen.
Datum: vrijdag 21 januari 2022
Locatie: volgt nog (wordt vooraf via de media bekend gemaakt)
Aanvang: 20.00 uur.
Sporen van Amelanders in Britse archieven
Britse kapers maakten in de 17e en 18e eeuw vele vijandelijke schepen buit. De documenten die zij op die gekaapte schepen vonden, liggen nu zo’n 300 jaar in de National Archives in Londen. Ongeveer een kwart van die Prize Papers is afkomstig van Nederlandse schepen. De collectie bevat niet alleen scheepsjournalen, ladingoverzichten, rekeningen, plantagelijsten en ondervragingen van bemanningsleden, maar ook vele duizenden zakelijke en particuliere brieven. De brieven, maar ook de andere documenten, zijn uit alle lagen van de samenleving afkomstig en geven een ongekend inkijkje in het dagelijkse leven van gewone mensen, waaronder ook diverse Amelanders. Wat kunnen de documenten ons vertellen over deze personen?
Deze lezing wordt gegeven door prof. dr. Jelle van Lottum, hoofd van de afdeling Geschiedenis bij het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis en bijzonder hoogleraar Geschiedenis van arbeidsmigratie in vergelijkend perspectief aan de Radboud Universiteit in Nijmegen. Hij deed aan de Engelse universiteiten van Cambridge, Oxford en Birmingham onderzoek naar de internationale maritieme arbeidsmarkt tussen 1650 en 1815, waarvoor hij de prize papers gebruikte. Tijdens deze lezing zal Van Lottum op de geschiedenis van de Prize Papers ingaan, een aantal (Amelander) voorbeelden geven en laten zien wat voor unieke bron de prize papers voor de Nederlandse wetenschap is.
Datum: vrijdag 11 februari 2022
Locatie: volgt nog (wordt vooraf via de media bekend gemaakt)
Aanvang: 20.00 uur.
Amelanders in het Notarieel Archief van Amsterdam
Vanaf de zeventiende eeuw verhuisden honderden Amelanders naar Amsterdam waar ze zochten naar werk. In de negentiende eeuw gingen jonge dames in hun tienerjaren als dienstbode bij families in huis en jongemannen monsterden aan op schepen waarmee ze de zeeën bevoeren op zoek naar avontuur. Van veel Amelanders zijn gegevens bewaard gebleven, zoals hun woonplaats, leeftijd, beroep, schepen waarop ze voeren, namen van hun ouders, enz. Aan de hand van een aantal voorbeelden zal Jirsi Reinders deze avond laten zien welke gegevens er zijn en hoe die tegenwoordig online geraadpleegd kunnen worden.
Jirsi Reinders is werkzaam als data-curator bij het Stadsarchief van Amsterdam. Namens Golden Agents werkt hij aan de realisatie van een infrastructuur voor onderzoeksdata en het harmoniseren en onderling verbinden van de historische datasets van met name het Stadsarchief. Naast de bestaande indexen betreft dit met name de output van het indexeringsproject Alle Amsterdamse Akten en het transcriptieproject Crowd Leert Computer Lezen.
Datum: vrijdag 25 maart 2022
Locatie: volgt nog (wordt vooraf via de media bekend gemaakt)
Aanvang: 20.00 uur.